Dashboard Design Principles

🎯 Mục tiêu bài học

TB5 min

Sau bài học này, bạn sẽ:

✅ Phân biệt 3 loại Dashboard (Strategic, Operational, Analytical)

✅ Áp dụng 5-Second Rule và Z/F Layout Patterns

✅ Thiết kế KPI Cards chuyên nghiệp

✅ Chọn đúng chart type cho từng mục đích

✅ Tránh 5 sai lầm phổ biến trong dashboard design

Thời gian: 35 phút | Độ khó: Intermediate | Yêu cầu: Hoàn thành Bài 9 - Power Query Advanced

Task 0

📖 Bảng Thuật Ngữ Quan Trọng

TB5 min

Thuật ngữ	Tiếng Việt	Mô tả
Dashboard	Bảng điều khiển	Visual summary KPIs và metrics
KPI	Chỉ số hiệu suất	Key Performance Indicator
Wireframe	Bản phác thảo	Sketch layout trước khi build
Z-Pattern	Mẫu chữ Z	Layout scan từ trái→phải, trên→dưới
F-Pattern	Mẫu chữ F	Layout scan cho text-heavy
5-Second Rule	Quy tắc 5 giây	Hiểu message chính trong 5s
KPI Card	Thẻ KPI	Box hiển thị metric + trend
Data-Ink Ratio	Tỷ lệ mực-dữ liệu	Tối đa data, tối thiểu decoration
Storytelling	Kể chuyện bằng data	Dẫn dắt insights qua visuals
Color Palette	Bảng màu	Hệ thống màu nhất quán

Checkpoint

Dashboard = visual summary cho ra quyết định. 5-Second Rule = hiểu message trong 5 giây. KPI Card = box hiển thị metric + trend + target. Thiết kế tốt = simple & impactful!

Task 1

💡 1. Dashboard là gì?

TB5 min

Dashboard = Một trang visual summary, hiển thị KPIs và metrics quan trọng nhất để hỗ trợ ra quyết định.

Dashboard vs Report

Aspect	Dashboard	Report
Mục đích	Monitor & decide	Analyze & detail
Cập nhật	Real-time / Daily	Weekly / Monthly
Độ sâu	Overview, KPIs	Deep-dive, explanations
Audience	Managers, executives	Analysts, specialists
Interaction	Click, filter	Read, scroll

Checkpoint

Dashboard = monitor + decide (overview), Report = analyze + detail (deep-dive). Dashboard cho managers, Report cho analysts. Bạn đã phân biệt được chưa?

Task 2

📊 2. Dashboard Types

TB5 min

2.1 Strategic Dashboard

Audience: C-level executives | Focus: Long-term KPIs, trends, goals

2.2 Operational Dashboard

Audience: Team leads, managers | Focus: Daily performance, real-time

2.3 Analytical Dashboard

Audience: Data analysts | Focus: Exploration, comparisons, drill-down

Strategic cho C-level (monthly), Operational cho managers (daily), Analytical cho analysts (ad-hoc). Mỗi loại có layout và detail level khác nhau!

Checkpoint

3 loại dashboard: Strategic (long-term KPIs), Operational (daily real-time), Analytical (exploration). Chọn type phù hợp với audience và frequency. Bạn cần loại nào cho team?

Task 3

🎨 3. Design Principles

TB5 min

3.1 The 5-Second Rule

Người xem phải hiểu message chính trong 5 giây đầu tiên.

🔢 KPI cards lớn, rõ ràng ở trên cùng
📊 Chart chính ở vị trí nổi bật
🎨 Color coding nhất quán
✂️ Loại bỏ thông tin thừa

3.2 Layout Patterns

Z-Pattern (phổ biến nhất):

3.3 Color Guidelines

fxColor System

Colors

Primary: 1 brand color (highlights)

Positive: Green (#2ecc71)

Negative: Red (#e74c3c)

Neutral: Gray (#95a5a6)

Background: White or Light gray

Rules

Max 5-6 colors per dashboard

Consistent: Green = good everywhere

Colorblind safe: Add icons/patterns

3.4 Chart Selection Matrix

Mục đích	Chart phù hợp
Comparison	Column / Bar chart
Trend	Line chart
Part of whole	Pie (≤5) / Stacked Bar
vs Target	Gauge / Bullet chart
Distribution	Histogram
KPI	KPI card with arrow

❓ 'Tôi muốn show...'

3.5 Typography

fxFont Sizes

Title: Bold, 14-16pt

KPI Value: Bold, 24-36pt

KPI Label: Regular, 9-10pt

Axis/Data: Regular, 8-9pt

Max 5-6 colors cho toàn bộ dashboard. Màu phải nhất quán: Green = good, Red = bad ở MỌI chart. Inconsistent colors = confused audience!

Checkpoint

5-Second Rule: message rõ trong 5 giây. Z-Pattern cho layout. Max 5-6 colors, consistent meaning. Chart selection based on question. Bạn đã áp dụng principles này chưa?

Task 4

📈 4. KPI Cards Design

TB5 min

Anatomy of a KPI Card

Tạo KPI Card trong Excel

fxKPI Card Cell Layout

Cell layout

A1: "Revenue"font 10, bold, gray

A2: =GETPIVOTDATA("Revenue",PT)font 28, bold, dark

A3: "▲ " & TEXT(growth,"+0.0%")font 10, green/red

A4: "Target: $1M"font 9, gray

Conditional formatting

A3: Green if growth > 0, Red if < 0

Mỗi KPI card cần 4 thành phần: Label, Value (lớn!), Trend (▲▼), Context (target/period). Thiếu context = "Revenue $1.2M" — tốt hay xấu? Không ai biết!

Checkpoint

KPI Card = Label + Value + Trend + Context. Value phải to nhất (24-36pt). Trend arrows với colors (🟢▲ 🔴▼). Context = vs target hoặc vs last period. Bạn đã tạo KPI card chưa?

Task 5

⚠️ 5. Common Mistakes

TB5 min

❌ 5 Sai lầm phổ biến

Mistake	Problem	Fix
Quá nhiều charts	12 charts = overwhelm	4-6 charts + 3-4 KPI cards
3D Charts	Méo tỷ lệ, khó đọc	Luôn dùng 2D
Inconsistent Colors	North=Blue ở chart 1, Red ở chart 2	Consistent everywhere
No Context	Revenue $1.2M — tốt hay xấu?	Thêm trend + target
Wall of Numbers	Bảng 50 rows × 20 columns	Top 5 + "See detail"

Rule of thumb: Mỗi chart phải trả lời 1 câu hỏi cụ thể. Nếu không nói được chart này trả lời gì → bỏ nó đi!

Checkpoint

5 sai lầm tránh: quá nhiều charts, 3D, màu không nhất quán, thiếu context, wall of numbers. Mỗi chart = 1 câu hỏi. Bạn đã review dashboard của mình chưa?

Task 6

📝 6. Dashboard Planning

TB5 min

Step 1: Define Purpose

fxDefine Purpose

Ai xem?audience

Quyết định gì?decision

Bao lâu cập nhật?frequency

Source data nào?data

Step 2: Choose KPIs (max 6-8)

fxKPIs gợi ý

Revenue / Sales, Cost / Expenses, Profit / Margin

Customer Count, Conversion Rate, NPS

Step 3: Sketch Wireframe

fxVẽ wireframe trên giấy trước

1. KPI cards ở đâu?

2. Main chart ở đâu?

3. Filters/Slicers ở đâu?

4. Detail tables ở đâu?

Step 4: Build & Iterate

fxBuild Process

1. Data preparation (Power Query)

2. PivotTables for aggregation

3. Charts from PivotTables

4. Layout on Dashboard sheet

5. Add slicers & interactivity

6. Format & polish

7. Feedback → Revise → Final

Checkpoint

Planning workflow: Define purpose → Choose KPIs → Sketch wireframe → Build → Iterate. Luôn vẽ wireframe trên giấy TRƯỚC khi mở Excel! Bạn đã sketch dashboard chưa?

Task 7

🏋️ 7. Thực hành

TB5 min

Thực hành trên Excel

Thiết kế KPI cards và wireframe cho Sales Performance Dashboard!

Exercise 1: KPI Card Row

Tạo 4 KPI cards cho:

KPI	Value	Change	Target
Revenue	$125K	+15%	$110K
Orders	1,234	+8%	1,100
Avg Order	$101	+6%	$95
NPS	78	+3 pts	75

Exercise 2: Dashboard Wireframe

Vẽ wireframe cho "Sales Performance Dashboard":

Xác định audience (Sales Manager)
Chọn 5 KPIs
Chọn 4 chart types
Sketch layout trên giấy

Checkpoint

Bạn đã tạo được KPI Card và vẽ wireframe cho Sales Performance Dashboard chưa? Kiểm tra: xác định audience, chọn 5 KPIs, và sketch layout trên giấy trước khi build!

Task 8

� 8. Tổng Kết

TB5 min

Kiến thức đã học

Chủ đề	Nội dung chính	Tầm quan trọng
Dashboard Types	Strategic, Operational, Analytical	Audience fit
5-Second Rule	Message rõ trong 5 giây	Core principle
Layout Patterns	Z-Pattern, F-Pattern	Eye flow
Color & Typography	Max 5-6 colors, consistent	Visual clarity
KPI Cards	Label + Value + Trend + Context	Data storytelling
Common Mistakes	3D, too many, no context	Quality assurance

Câu hỏi tự kiểm tra

"5-Second Rule" trong dashboard design là gì?
Z-Pattern và F-Pattern khác nhau thế nào?
KPI Card cần có những thành phần nào?
Tại sao không nên dùng quá 5-6 màu trong dashboard?

Bài tiếp theo: Interactive Dashboards — Slicers, Form Controls, dynamic dashboards

Key Takeaways:

Dashboard Types: Strategic, Operational, Analytical — chọn đúng theo audience
5-Second Rule: message rõ trong 5 giây — core principle
Layout: Z-Pattern, F-Pattern — điều hướng ánh mắt người xem
KPI Cards: Label + Value + Trend + Context — data storytelling
Max 5-6 màu, consistent, không 3D — visual clarity
Đơn giản luôn thắng phức tạp!

Task 9